Sahih al-Bukhari – De boeken over het gebed (I)

$27.00

 

Dit volume bevat de becommentarieerde vertaling van twee van de negentachtig ‘Boeken’ waaruit de Sahîh van Al-Bukhârî bestaat, de belangrijkste verzameling hadith (dus ‘woorden en daden’) betreffende de profeet Mohammed -op hem de goddelijke gebed en vrede. Het gaat om het achtste en negende ‘Boeken’, die het eerste deel vormen van de sectie van de Sahîh die gewijd is aan het gebed (salât), een sectie die in totaal zestien Boeken omvat (van het achtste tot het tweeëntwintigste), en die voor redaktionele overzichtelijkheid kan worden onderverdeeld in vier delen:

- eerste deel, het achtste en negende Boeken;

- tweede deel, het tiende Boek;

- derde deel, het elfde tot en met achttiende Boeken;

- vierde deel, het negentiende tot en met tweeëntwintigste Boeken.

Deze publicatie volgt op die van april 2008, die de becommentarieerde vertaling van de inleidende Boeken van de Sahîh bevatte, te weten

- het eerste Boek (Over het begin van de openbaring),

- het tweede Boek (Over het geloof),

- en het derde Boek (Over de kennis),

en die van oktober 2009, met de Boeken betreffende de rituele zuivering, en dus

- het vierde Boek (Over de kleine reiniging),

- het vijfde Boek (Over de grote reiniging),

- het zesde Boek (Over de menstruatie),

- en het zevende Boek (Over de tayammum, of ‘reiniging met stof’).

Wat betreft de ‘logische opeenvolging’ van de eerste negen Boeken van het werk van Al-Bukhârî - te weten de zeven die we al hebben behandeld en de twee die hier worden bestudeerd - laat deze zich als volgt verklaren. Het eerste Boek gaat over de oorsprong van de traditionele islamitische vorm, met de goddelijke openbaring die op de profeet Mohammed neerdaalde (op hem de goddelijke gebed en vrede); na de vaststelling van dit eerste moment, gaat het tweede Boek over het ‘Geloof’ in de zin van een ‘praktische’ uitdrukking van het initiële en innerlijke moment van de openbaring; het derde Boek beschouwt de heilige ‘Kennis’ als voorwaarde en reden van zijn van het gehele traditionele islamitische bouwwerk. De fundamenten van dit traditionele bouwwerk worden gevormd door de ‘rituelen’, en in het bijzonder door het ‘gebed’ (salât) als het belangrijkste moment van overeenstemming met de hogere Orde en bevestiging van de band met God. Echter, voordat hij het onderwerp van de salât aanpakt, moet Al-Bukhârî verantwoorden wat er vooraf aan deze moet worden gesteld, te weten de rituele zuivering, waarvan de verschillende aspecten vervolgens worden behandeld in de Boeken van de Sahîh die van het vierde tot en met het zevende gaan. Daarna begint men met het achtste Boek direct over het ‘gebed’ te spreken: de titel van het Boek in het origineel (te weten eenvoudigweg Kitâbu s-salât, ‘Boek van het gebed’) markeert precies de breuk met de voorafgaande Boeken, en de overgang naar een argumentatie die specifiek betrekking heeft op het rituele domein.

We hebben ons de vrijheid genomen om de titel zelf in het Nederlands uit te breiden om zijn inhoud beter te verantwoorden: Over het gebed: zijn oorsprong en zijn voorwaarden; in het achtste Boek gaat het immers niet zozeer over het gebed op zich, maar over zijn goddelijke oorsprong (van de Orde van Allah die de profeet tijdens de Hemelvaart werd gegeven), en over wat er de concrete voorwaarde van vormt, te weten enerzijds de juiste inrichting van de omgeving waarin het plaatsvindt (en dus van de masgid, een term die niet alleen de ‘moskee’ aanduidt, maar ook meer, zoals zal worden gezien), en anderzijds het beschermen van de oriëntatie op Allah, vertegenwoordigd door de qibla, tegen elke inmenging. Nadat dit is vastgesteld, en in andere woorden is bepaald wat de juiste inrichting van de ‘ruimtelijke’ omgeving voor het gebed is, gaat Al-Bukhârî over naar het negende Boek (Over de tijden voor het gebed), waar het omgekeerd in detail gaat over de voorgeschreven ‘tijdmatige’ voorwaarden voor de salât.

Zoals te zien is, de twee Boeken die we hier onderzoeken, het achtste en negende, die zoals gezegd het eerste deel vormen van de sectie van de Sahîh  die gewijd is aan het gebed, zijn in werkelijkheid een voorbereiding op het thema, dat meer direct in het tiende Boek zal worden behandeld, waar het belangrijkste ritueel van de islam in detail zal worden bestudeerd, beginnend bij de oproep tot het gebed (die de titel van het Boek zal geven).

Een bijzondere waarschuwing aan de lezer betreft de wijze van consumptie van de Sahîh: aangezien het een ‘verzameling hadith’ is, staat de tekst van Al-Bukhârî onmiskenbaar toe om op het niveau van de individuele hadith te worden gelezen, die precies als zodanig als profetische aanwijzing kan worden beschouwd, en daaruit praktisch kan worden overwogen. Echter, er zijn ook nog twee andere niveaus: dat van de ‘hoofdstukken’ (die elk als een afzonderlijke behandeling kunnen worden gezien) en dat van de ‘Boeken’ (elk van welke een doctrinale eenheid vormt die geschikt is voor het ontvouwen van het gehele spectrum van de profetische onderwijzingen betreffende een bepaald onderwerp).

We hebben in onze becommentarieerde vertaling geprobeerd om uit te nodigen tot al deze drie lezingen, zodat hij de rijkdom van een werk kan volledig proeven dat met subtiele wijsheid is opgebouwd om een diepgaand begrip van de profetische werkelijkheid mogelijk te maken, en daardoor de redenen van de rituelen die op basis van het voorbeeld van de Boodschapper van God (op hem de goddelijke gebed en vrede) en hun eigen modaliteiten zijn vastgesteld, te verlichten, en op die manier, voorbij elke ‘legaliteit’, maar in diepe eerbied voor de eerbiedwaardige Normen, de aanwezigheid van een goddelijke Wijsheid doen intuïtie, die de heilige muhammadiaanse Wet beheerst en haar doeltreffendheid en spirituele vitaliteit garandeert.

Al-Bukhârî, Mohammed ben Ismâ‘îl:

De Sahîh, oftewel ‘De meest rechtvaardige samenvatting’. De Boeken betreffende het gebed: eerste deel. 

Campegine (RE) 2013, Uitgeverij ‘Orientamento/Al-Qibla’,

521 blz., 

ISBN 978-88-89795-15-6